Władysław Jedliński

profesor zwyczajny
urządzania lasu

Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie

Jeden z najwybitniejszych inżynierów leśników okresu międzywojennego

Urodził się 17 maja 1886 roku w Negostynie na Bukowinie. Szkołę średnią ukończył w 1903 r. w Czerniowcach. W latach 1903-1906 studiował na Wydziale Leśnym i Me-lioracyjnym Hochschule fűr Bodenkultur w Wiedniu, gdzie uzyskał dyplom inżyniera leśnika. W latach 1906-1915 pracował w dyrekcji lasów Funduszu Religijnego w Czerniowcach, między innymi na stanowisku kierownika Sekcji Urządzania Lasów. Równocześnie pracował społecznie w Zarządzie Towarzystwa Szkoły Ludowej, je-dynej organizacji krzewiącej kulturę polską na Bukowinie. W tym czasie w Karpa-tach Bukowińskich urządzał wiele gospodarstw leśnych i kierował oceną majątków leśnych. Jednocześnie zbierał materiały badawcze, które wykorzystał w później-szych pracach naukowych.

W roku 1915 skierowany został na teren Kongresówki, do Dyrekcji Lasów Austriac-kiego Wojskowego Gubernatorstwa, najpierw na stanowisko kierownika Powiatowe-go Urzędu Leśnego w Opocznie, a następnie naczelnika Wydziału Techniczno-Gospodarczego Dyrekcji Lasów w Lublinie. Pracując na tym stanowisku bronił lasów polskich przed nadmierną ich eksploatacją i dewastacyjnym żywicowaniem.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości pracował do końca maja 1919 r. w agendach przejmujących administrację leśną przez Ministerstwo Rolnictwa i Dóbr Koronnych. Jednocześnie od czerwca 1919 r. został mianowany profesorem nad-zwyczajnym leśnictwa w Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego i objął Zakład Urządzania Lasu na Wydziale Leśnym. W latach 1918-1924 pracował również w Zrzeszeniu Właścicieli Lasów przy Centralnym Towarzystwie Rolniczym, najpierw w Lublinie, a następnie w Warszawie, na stanowisku doradcy technicznego. Poznawał w tym czasie lasy Wyżyny Małopolskiej i Lubelskiej i podjął badania nad granicami zasięgu drzew leśnych na tym terenie. Ich efektem były dwie prace o nieprzemijają-cej wartości naukowej: Modrzew polski (Larix polonica). Jego znaczenie ze stanowi-ska leśnego oraz analiza pniowa oraz O granicach naturalnego zasięgu buka, jodły, świerka i innych drzew na Wyżynach Małopolskiej i Lubelskiej. Prace te wzbudziły duże zainteresowanie wśród leśników oraz przyrodników i uczyniły Jedlińskiego znanym naukowcem w Polsce i za granicą.

Na SGGW Jedliński pracował aż do śmieci wykładając urządzanie lasu, naukę o przyroście, ocenianie lasu, statystykę leśną i przez pewien czas dendrometrię. Dwukrotnie był dziekanem Wydziału Leśnego: w latach 1920-1921 i 1933-1934. W ciągu 15 lat pracy na uczelni Katedra Urządzania Lasu stała się kuźnią pracy ba-dawczej, a Jedliński ogłosił drukiem ponad 40 prac naukowych i zajął przodujące stanowisko w literaturze z zakresu leśnictwa. Były to prace przyrodniczo-leśne i ekonomiczno-leśne. Kilka z nich stało się pracami podstawowymi z zakresu urzą-dzania lasu, dendrometrii, nauki o przyroście i doświadczalnictwa leśnego.
Jedliński był doskonałym pedagogiem i zgrupował grono uzdolnionych uczniów. W latach 1925-1934 pod jego kierunkiem napisano blisko 160 prac dyplomowych. Był promotorem prawie wszystkich doktoratów nadanych na Wydziale Leśnym za jego życia. Był patronem prac habilitacyjnych Edwarda Chodzickiego i Jerzego Grochow-skiego. Wielu jego uczniów zostało później profesorami.

Jedliński zdobył wielką popularność wśród młodzieży akademickiej, czego wyrazem było nadanie mu przez Koło Leśne Studentów SGGW godności członka honorowego.

Przez wiele lat był członkiem Leśnej Komisji Doświadczalnej w Ministerstwie Rolnic-twa i przewodniczącym Komisji Melioracji Lasów przy Naukowym Doświadczalnym Instytucie Melioracyjnym. Prowadził wraz ze swymi uczniami wiele zakrojonych na szeroką skalę prac badawczych, wśród których można wymienić opracowanie: Ta-blic zasobności i przyrostu drzewostanów sosnowych w Polsce oraz pracę zbiorową: Badania właściwości struktury, rozwoju i przyrostu drzewostanów sosnowych w Pol-sce.

Wielką aktywność przejawił w organizowaniu doświadczalnictwa leśnego na Wydzia-le Leśnym, gdzie w roku 1926 powstała z jego inicjatywy Komisja Doświadczalnic-twa Leśnego. Powołano ją do popierania i koordynowania prac badawczych w la-sach szkolnych w Rogowie, a Jedliński został pierwszym jej przewodniczącym. Od 1933 r. pełnił funkcję przewodniczącego Związku Komisji Doświadczalnictwa Pol-skiej Akademii Uczelni Leśnych. Dorobek polskiej nauki leśnej popularyzował pisząc aż do śmierci analizy prac do bibliograficznego pisma Forstliche Rundschau.

Jego osiągnięcia w dziedzinie metodyki badań i doświadczeń leśnych zwróciły nań uwagę całego świata naukowego. W 1929 r. został wybrany do Komitetu Wyko-nawczego Międzynarodowej Unii Leśnych Organizacji Badawczych IUFRO i zapro-szony do składu Komisji Bibliograficznej IUFRO. Był również członkiem Rady Na-ukowej przy Międzynarodowym Instytucie Rolnictwa w Rzymie. Fińskie towarzystwo Leśne obdarzyło go godnością członka honorowego.

Jednocześnie brał czynny udział w działalności społecznej. Był przewodniczącym Oddziału Warszawskiego Związku Zawodowego Leśników. Wchodził w skład władz naczelnych Związku Wszechsłowiańskiego w Polsce. Był inicjatorem i przewodni-czącym Komitetu Polskiej Terminologii Leśnej, a następnie kierował redagowaniem Słownika leśnego.

Był odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi. W uznaniu ogromnych zasług Podsekcja Leśnictwa i Kongresu Nauki Polskiej zaliczyła go do najwybitniejszych postępowych uczonych leśników polskich ostatnich czasów.

Zmarł 2 września 1934 r. i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim w War-szawie.